De zomerbloeiers zijn uitgebloeid en het gazon groeit een stuk langzamer, maar dat betekent niet dat je tuin nu saai hoeft te worden. September en oktober zijn juist de maanden waarin bepaalde planten pas goed op gang komen, met bladkleuren en bloemen in koper, goud en roodbruin. Waar de tuintrends van dit jaar toch al opschuiven van kille grijstinten naar warme aardetinten, sluiten deze herfstplanten daar naadloos op aan. Hieronder vijf soorten die je border tot ver in november kleur geven.
Heuchera zorgt voor blijvende kleur, ook zonder bloemen
Heuchera, ook wel purperklokje genoemd, is een van de weinige planten die je bladkleur geeft zonder dat er een enkele bloem aan te pas komt. De bladeren variëren van karamelbruin tot diep bordeaux en blijven het hele jaar door zichtbaar, ook onder een dun laagje vorst. Plant Heuchera in een pot bij de voordeur of aan de rand van een border, in halfschaduw. De plant houdt niet van volle zon in combinatie met droge grond, dus een plekje onder een boom of naast een schutting werkt het best. Wil je meerdere potten bij elkaar zetten, kies dan bewust verschillende bladtinten binnen dezelfde plantensoort. Een pot met karamelkleurige Heuchera naast een pot met de donkerdere bordeauxvariant oogt daardoor rijker dan wanneer je vijf keer dezelfde kleur naast elkaar zet. Meer weten over de plant zelf? Wikipedia heeft een overzicht van de verschillende soorten en herkomst.
Helenium brengt vuur in de border
Helenium, ofwel zonnekruid, bloeit in tinten koperrood, oranje en goud en doet dat precies op het moment dat de meeste zomerbloeiers uitgebloeid zijn. De plant wordt tot anderhalve meter hoog en trekt tot laat in het seizoen nog bijen en vlinders, wat in september een stuk zeldzamer is geworden. Combineer Helenium met siergrassen voor een border die beweegt in de wind, zoals we ook al schreven in ons artikel over siergras. Snoei de plant na de bloei niet meteen weg: de uitgebloeide bloemhoofdjes bieden vogels in de winter nog zaad.
Crocosmia en Carex vullen elkaar mooi aan
Crocosmia, ook bekend als montbretia, heeft felle oranje trompetbloemen aan lange, gebogen stelen. Het is een knolgewas dat zich makkelijk vermeerdert, dus je hebt er na een paar jaar al snel een flinke bos van. Zet Crocosmia naast Carex, een groenblijvend siergras dat in bronzen en bruine tinten verkrijgbaar is. De combinatie van de rechte bloemstelen van Crocosmia met het laag uitwaaierende blad van Carex geeft een border meteen structuur, ook als de rest van de tuin al winterklaar wordt gemaakt. Denk je binnenkort toch aan onderhoud voor de koude maanden, lees dan ook onze tips om de tuin winterklaar te maken.
Lampenpoetsersgras voor beweging tot in de vorst
Pennisetum, in de volksmond lampenpoetsersgras genoemd, heeft precies in de herfst zijn mooiste moment. De pluimen vangen laag najaarslicht prachtig op en blijven staan tot de eerste nachtvorst ze plat legt. Het gras vraagt weinig water en houdt van een zonnige, goed doorlatende plek. Combineer het met een border in cottagestijl voor een losser, natuurlijker effect, zoals ook te zien is in de cottagetuin die we eerder behandelden. Snoei Pennisetum pas in het vroege voorjaar terug, niet nu: de pluimen geven de tuin ook in de winter nog iets om naar te kijken.
Zo combineer je de kleuren zonder dat het rommelig wordt
Vijf verschillende planten in één border kan al snel te druk aanvoelen. Werk daarom met groepjes van minimaal drie planten per soort in plaats van een enkel exemplaar hier en daar. Zet de hogere Helenium en Crocosmia achterin, Heuchera en Carex vooraan als rand, en laat Pennisetum als accent tussen de groepjes staan. Kies bewust voor twee of drie kleuren uit hetzelfde warme palet, bijvoorbeeld koper, terracotta en goudgeel, in plaats van elke kleur die er bestaat door elkaar te planten. Dat geeft rust, ook in een border die eigenlijk best vol staat.
Dit is het moment om te planten, niet in het voorjaar
Veel mensen denken dat je in het voorjaar moet planten, maar najaar is voor de meeste van deze soorten juist beter. De grond is nog warm van de zomer, terwijl de lucht al afkoelt. Wortels groeien dan door zonder dat de plant energie kwijt is aan bloei of bladgroei, waardoor hij het voorjaar daarna sterker en voller start. Ga dus niet wachten tot maart: koop deze planten nu, terwijl het aanbod in tuincentra nog compleet is en de prijzen door de aflopende zomer vaak al zijn verlaagd. Plant bij voorkeur op een dag zonder felle zon, geef de kluit direct na het planten goed water en houd de grond de eerste weken vochtig zolang het nog niet structureel regent. Zo groeien de wortels stevig door voordat de eerste nachtvorst komt, en sta je in april niet met lege plekken in de border terwijl de rest van de tuin al volop kleur toont.